Η μεγάλη πράσινη - Ευγενία Φακίνου





Τα δυο πρώτα χαρακτηριστικά που αποδίδονται στο ύφος και την πλοκή της γραφής της Ευγενίας Φακίνου είναι η χρήση της ψυχολογικής κατάστασης που ονομάζεται «μεταβίβαση» και η ολοκληρωμένη εικόνα που αποκτούν στην γραφή της οι ήρωες. 
    Στο συγκεκριμένο βιβλίο , οι συμπεριφορές της Άννας , του , του Μελέτη ( σελ 157 ) , της κόρης του παπά αλλά και του Ασημάκη έχουν υπόβαθρο που η συγγραφέας μας το σερβίρει σε χορταστικές και κατανοητές περιγραφές . Για να καταλάβουμε γιατί η παπαδιά ορμάει να της βγάλει τα μάτια  ( σελ 160 ) ή τι μεταβίβαση γίνεται στο μυαλό του Μελέτη εναντίον των ανεξάρτητων γυναικών, έπρεπε να έχουμε προετοιμαστεί κατάλληλα σε ανύποπτο χρόνο.

   Όσο για τους ολοκληρωμένους ήρωες φτάνει να δούμε την κυρα Νόνη και τις λεπτομέρειες που δίνει για τις προτεραιότητές της στην καθημερινότητα . Ένα σπιτικό μεταβατικό και απόλυτη προσήλωση στο ημερήσιο πρόγραμμα και την αποταμίευση( Η μητέρα της Φακίνου έκανε επισκέψεις για ενέσεις στα νιάτα της ). Η βεντάλια λοιπόν των βιωματικών μας γνώσεων είναι κατά την γραφή και την επιμέλεια πολύτιμο εφόδιο. Πως θα σκαρφιζόταν κάποιος ότι το πυρωμένο τενεκεδάκι με τις ενέσεις το βάζει στη μέσα πλευρά της τσάντας για να της κρατάει ζεστό το ένα πλαϊνό  του ποδιού εκεί έξω στο χιόνι ; 
   Η δημόσια δίκη , ο εξοστρακισμός, η αυτοδικία και ο ανεξέλεγκτος όχλος είναι ζητήματα που θα σου μείνουν για περαιτέρω επεξεργασία όταν θα κλείσεις το βιβλίο και το αφήσεις στο κομοδίνο σου. Στην γερμανική ταινία «Το κύμα» μπορείς να εμβαθύνεις την σκέψη σου πάνω στο ζήτημα . Στην ελληνική λογοτεχνία υπάρχουν αναφορές με πιο συγγενή την συμπεριφορά των ντόπιων στο βιβλίο του Οικονομίδη «Το καλό θα έλθει από τη θάλασσα» ( ο όχλος καίει το ταβερνάκι των εραστών ) και φυσικά στον μεγάλο δάσκαλο όλων μας τον Παπαδιαμάντη. Σε κάθε περίπτωση η Φακίνου φροντίζει να αμβλύνει τις κακές ακμές των αρνητικών ηρώων για να μην αποκτήσει ο λόγος της ευθύ καταγγελτικό πρόσημο… (ο Μελέτης που είναι ο ρουφιάνος του χωριού συγκρατεί το πλήθος μέχρι να έλθει η αστυνομία , γνωρίζοντας ποιες διαδικασίες ενέχουν παραβατικότητα που θα φέρει στο χωριό κι άλλα δεινά).
  Το όνειρο είναι το άλλο ζήτημα που σου παραδίδει η Ευγενία για επεξεργασία. Μάλιστα παίζει με τα σύνορα του υποσυνείδητου, #μας παίζει θα ήταν η ακριβής έκφραση. Στο φινάλε δεν μπορείς να είσαι σίγουρος για την έκβαση του διηγήματος κάτι που σε άλλους αρέσει και σε άλλους όχι. Πάντως είναι ένα στοιχείο μοντέρνας γραφής. 

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
    Είναι ¨δική μας λογοτεχνία¨ , η λογοτεχνία της Ευγενίας Φακίνου. Μέσα στο υφαντό της αναγνωρίζω δικά μας μοτίβα και πλέξεις, γνώριμες αποχρώσεις στα νήματα που χρησιμοποιεί και για αυτό το λόγο αισθάνομαι σα στο σπίτι μου με το βιβλίο της στο χέρι. Οι δυσκολίες των ηρώων , οι ενθουσιασμοί τους που δεν είναι Σκανδιναβικού τύπου και οι μεγάλες τους στιγμές επίσης μου είναι οικείες . Αυτό δεν οφείλεται μόνον στην εθνικότητα της συγγραφέως αλλά και στην σωστή χρήση γλώσσας και των υφολογικών τεχνικών, με ένα μέτρο και μια συναίσθηση της παραμέτρου που λέγεται «μέσος αναγνώστης».
   Είναι ¨κινηματογραφική η αφήγηση¨ της Ευγενίας Φακίνου, αυτό δε χρειάζεται ανάλυση … ( βλέπε σελ 16 το ζαρκάδι …) χωρίς όμως αχρείαστα καλλωπιστικά τερτίπια,  ο λόγος της, λόγος ενός συγγραφέα που έχει πατήσει στα πόδια του και δε χρειάζεται την υπερβολή για να επιβληθεί.
   Είναι ολοφάνερο επίσης ένα στοιχείο της γραφής που με βρίσκει σύμφωνο. Τα γεγονότα για την Φακίνου ως απλές στιγμές της ζωής, περνούν και χάνονται στη λήθη, και η εύστροφη συγγραφέας μένει στις επιπτώσεις. Δεν την ενδιαφέρει να μας διδάξει π.χ. τη σημασία μιας ετυμηγορίας του δικαστηρίου και τις λεπτομέρειες μιας αντιδικίας  αλλά πως θα επιδράσει αυτή στους εμπλεκόμενους ήρωές της σε βάθος χρόνου και με όρους καθημερινότητας. Σε κόντρες παιδιών με τους γονείς δεν παραθέτει του διαλόγους ή αυτούς καθ’ εαυτούς τους καβγάδες αλλά τις επιπτώσεις αυτών που διαρκούν.. 
     Εάν ένας ήρωας της Φακίνου είναι εκτός ορίων, είσαι βέβαιος ότι θα σου έχει εξηγήσει πως έφτασε να βγεί από τα όρια. Σε όλο το μυθιστόρημα υπάρχουν πληροφορίες για τους δευτερεύοντες ήρωες που επανέρχονται και επανέρχονται μέχρις ότου αποκτήσεις  ολάκερη την εικόνα. Για τον Μελέτη οι πληροφορίες είναι σα σπόρια ριγμένα να τα φάνε οι κότες.
   Οι τεχνικές συγγραφής & επιμέλειας της Φακίνου είναι αναγνωρίσιμες για ..μυημένους , τα αγκίστρια της στο τέλος του κάθε κεφαλαίου,  μια φράση μυστηρίου , οι προειδοποιήσεις της για κάτι σημαντικό που έρχεται, εκείνα που αποκρύπτει για να έχει το πάνω χέρι , μια πληροφορία που ψιθυρίζει στο αυτί του αναγνώστη λέγοντας ωστόσο ότι ο ήρωας αυτό ακόμα δε το ξέρει … ( το κόκκινο ύφασμα που η Ιωάννα βρίσκει μέσα στο ντουλάπι είναι ένα υπέροχο φόρεμα ) όλα αυτά εμείς τα έχουμε διδαχθεί και φυσικά δε λείπουν από τη φαρέτρα της. Αλλά και πιο βαθειά..Οι μερίδες ειδικής γνώσης  που προσφέρει στους πιο απαιτητικούς αναγνώστες … π.χ. Βυζαντινολόγους ή καλλιτέχνες ζωγράφους ή ιστορικά καταρτισμένους, ή απλούς sine φιλ ( σελ 87 ) είναι τόσο όσο… δεν έχουν ίχνος εξυπναδίστικης υπερβολής. Όμως είναι αρκετές για να μην αφήσουν το κείμενό της εκτεθειμένο ανακριβές και ρηχό.
   Το μέγεθος των βιβλίων της τέλος , είναι ένα μέγεθος που δεν θα απωθήσει τον σύγχρονο αναγνώστη .   

Δεν υπάρχουν σχόλια: